Vertigo için Hangi Testler Yapılır? Vertigo Teşhisi Nasıl Konur?

Yazar: Uzm. Odyolog Özgür Uğurtay, Odyoloji Uzmanı
İnceleyen: Opr. Dr. Murat Uygur, Kulak Burun Boğaz Uzmanı
Son güncelleme: 5 Ekim 2026

Vertigo teşhisi, ayrıntılı hekim muayenesinin ardından işitme testleri (odyometri) ile VNG, VHIT ve kalorik test gibi vestibüler denge testleri yapılarak konur. Gerekli durumlarda beyin ve iç kulak görüntülemesine de başvurulur.

Vertigo nedir ya da vertigo ne demek sorusunun cevabı, baş dönmesi olarak verilebilir. Vertigo ya da baş dönmesi olarak adlandırılan rahatsızlık, kişilerin gündelik ve iş yaşamlarını doğrudan etkiler. Vertigo rahatsızlığından şikayetçi olan kişiler zaman zaman vertigo atakları yaşayabilirler. Bu ataklar sırasında kişiler, bir anda başlarının döndüklerini hissederler ve oturma ihtiyacı duyabilirler. Bu zamanlarda vertigo, kişilerde mide bulantısı, baş ağrısı ve kendilerini kötü hissetme gibi olumsuz durumların ortaya çıkmalarına sebep olur. Vertigo ataklarının ne zaman ortaya çıkacağı genellikle belli olmaz. Ataklar birkaç dakika sürüp sona erebileceği gibi, birkaç gün boyunca da devam edebilir.

Vertigo ya da baş dönmesi rahatsızlığından şikayetçi olan kişiler, vertigo testi nasıl yapılır diye merak ederler. Bu testlerin yapılabilmesi için, kişilerin uzman doktorlar tarafından muayene edilmeleri gerekir. Doktorlar, kişilerde görülen belirtiler doğrultusunda bu testleri uygular ve vertigo için uygun tedavi yöntemlerine başvururlar. Bu doğrultuda uzmanlar, vertigo tanısı için işitmeye ve denge kabiliyetine odaklanan testlerden yararlanırlar. Bu noktada altı çizilmelidir ki, vertigo bir hastalık değil, bir hastalık doğrultusunda ortaya çıkan bir belirtidir. Bu sebeple tedavi için vertigo ilacı gibi bir ilaç ya da farklı bir yöntem yerine doktorlar, baş dönmesinin altında yatan nedene odaklanarak tedavilere başlarlar.

Vertigo Teşhisi Nasıl Konur?

Vertigo nasıl teşhis edilir diye merak eden kişiler, bu sorunun yanıtını almak için uzman bir doktora başvurmalıdırlar. Vertigo için doktorlar tarafından kişilere uygulanacak olan test, kişinin gösterdiği belirtilere göre işitmeye ya da denge durumuna odaklanır. İşitme sorunları ile birlikte baş dönmesi rahatsızlığını birlikte yaşayan kişilere işitme fonksiyonunu araştıran şu testler uygulanır:

• Timpanometri ve timpanogram (kulak basıncı testi)
• İşitme testi
• Otoakustik emisyon testi (OAE)
• Abr/Bera testi

Denge sorunları belirtileri gösteren kişilere ise doktorlar tarafından şu testler uygulanabilir:

• Pozisyonel testler
• Vestibüler Evoked Myogenic Potentials (VEMP)
• Posturografi
• Videonistagmografi (VNG)
• Elektronistagmografi (ENG)
• Kalorik test
• Video Head Impulse testi (VHIT)

Vertigo Teşhisinde Hangi Muayeneler Yapılır?

Vertigo teşhis sürecinde ilk aşama, hastanın öyküsünün ayrıntılı şekilde dinlenmesidir. Baş dönmesinin süresi, dönme hissinin niteliği ve atağı tetikleyen faktörler hekim tarafından değerlendirilir.

Fizik muayenede kulak içi yapıları incelenir, göz hareketleri (nistagmus) gözlemlenir ve nörolojik refleksler test edilir. İç kulak kristalleriyle ilişkili baş dönmelerinde (BPPV) Dix-Hallpike gibi özel baş hareket testleri tanıyı doğrulamada kritik rol oynar. Şüpheli olgularda beyin MRG veya BT gibi radyolojik görüntülemeler de istenebilir.

Baş dönmesi rahatsızlığından şikayetçi olan kişiler, evde vertigo testi yapılır mı şeklinde araştırmalar yaparlar. Vertigo, ciddi sağlık sorunlarının belirtisi olarak ortaya çıkabilen bir rahatsızlık olduğundan, rahatsızlıktan şikayetçi olan kişiler uzman Kulak Burun Boğaz doktorlarına muayene olmalıdırlar.

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Baş dönmesi şikayeti geçmiyorsa, giderek kötüleşiyorsa veya aşağıdaki belirtilerden biri eşlik ediyorsa vakit kaybetmeden bir uzmana başvurulmalıdır:

• Ani gelişen işitme kaybı veya kulakta belirgin dolgunluk ve çınlama hissi (aynı gün KBB uzmanına başvurulmalıdır).
• Konuşma bozukluğu, pelteklik veya kelime bulmada zorlanma (vakit kaybetmeden acil servise / 112'ye başvurulmalıdır).
• Yüzde kayma, asimetri veya güç kaybı (vakit kaybetmeden acil servise / 112'ye başvurulmalıdır).
• Kol veya bacakta güçsüzlük, uyuşma ve yürümede belirgin dengesizlik (vakit kaybetmeden acil servise / 112'ye başvurulmalıdır).
• Çift görme, bilinç bulanıklığı veya şiddetli, ani başlangıçlı baş ağrısı (vakit kaybetmeden acil servise / 112'ye başvurulmalıdır).

Sıkça Sorulan Sorular

Vertigo testi aç karnına mı yapılır?

Merkezlerin önerileri farklılık gösterebilmekle birlikte, kalorik test ve VNG gibi denge testleri bulantıyı tetikleyebileceğinden genellikle testten birkaç saat önce ağır yemek yenmemesi önerilir. Baş dönmesi ilaçlarının testten önce bırakılıp bırakılmayacağı ise mutlaka hekime sorulmalıdır.

Vertigo için hangi bölüme ve doktora gidilmelidir?

Baş dönmesi şikayetinde ilk olarak Kulak Burun Boğaz (KBB) hastalıkları uzmanına başvurulmalıdır. Vertigonun büyük bir kısmı iç kulak kaynaklıdır; gerekli görüldüğünde hasta Nöroloji kliniğine de yönlendirilebilir.

İşitme testi vertigoyu gösterir mi?

İşitme testi doğrudan vertigoyu ölçmez ancak Meniere hastalığı veya akustik nörom gibi işitme kaybıyla birlikte seyreden iç kulak kaynaklı vertigo nedenlerinin ayırt edilmesinde vazgeçilmez bir tanı aracıdır.

Kaynaklar

• NHS. Vertigo (erişim: 2 Ekim 2026)
• NHS. Hearing tests (erişim: 2 Ekim 2026)