İşitme Kaybında Erken Tanı

İşitme kaybında erken tanı, bebeklerde dil ve zihinsel gelişimin akranlarıyla uyumlu ilerlemesi, yetişkinlerde ise konuşmayı anlama becerisinin ve beyindeki işitsel merkezlerin korunması açısından kritik öneme sahiptir.

İşitme kaybı; dış kulak, orta kulak, iç kulak veya işitsel yolların herhangi bir bölümünde meydana gelen patoloji sebebiyle oluşabilmektedir. İşitme kaybı, doğuştan olabildiği gibi ileriki dönemlerde de meydana gelebilmektedir. Hafif dereceden çok ileri dereceye kadar değişebilen işitme kaybı, özellikle erken dönemde oluştuğunda bazı seslerin duyulamamasına bağlı olarak dil gelişimini de oldukça etkilemektedir.

İşitme sağlığı; çocuklarda iletişim becerileri, bilişsel beceriler ve akademik alanda büyük bir öneme sahiptir. İşitme kaybı varlığında erken tanı ve müdahalenin sağlanması ile işitme kaybının getirmiş olduğu olumsuzluklar en aza indirilmektedir. Erken müdahale edilmediği durumda işitme kayıplı çocuklar normal işiten yaşıtlarından geri kalabilmektedir. Doğuştan işitme kayıplı bebekler; ilk 1 ay içerisinde işitme tarama testlerinin yapılması, ilk 3 ayda işitme kaybı tanısının konulması, 6 ay içerisinde ise uygun işitme cihazı seçimi ve işitsel rehabilitasyona başlanması ile normal işitmeye sahip akranlarına yakın bir dil gelişimi gösterebilmektedir.

Bebeklerde kalıcı işitme kaybı tanısı konulduğunda, alıcı ve ifade edici dil gelişimi için en kısa sürede işitme cihazı kullanılması gerekir. Yetişkinlerde ise işitme kaybı ilerledikçe konuşmaları ayırt etme ve anlamlandırabilmede kalıcı problemler yaşanmaktadır. Bu nedenle işitme kaybı mümkün olduğunca erken tespit edilip, uygun işitme cihazı kullanımı önem taşımaktadır. İşitme cihazı ile duyulamayan seslerin duyulabilir hale getirilmesi, bu sayede konuşmaları daha iyi ayırt edebilme ve işitsel merkezlerin işlevini korumak hedeflenir.

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

İşitme duyusundaki değişiklikler ihmal edilmemeli ve aşağıdaki durumlarda zaman kaybetmeden bir Kulak Burun Boğaz uzmanına başvurulmalıdır:

• Tek veya iki kulakta ani gelişen işitme kaybında beklemeden, aynı gün KBB uzmanına başvurun; tedavinin ilk günlerde, ideal olarak ilk 72 saat içinde başlaması önemlidir
• İşitme kaybına eşlik eden şiddetli baş dönmesi, denge kaybı veya kulak akıntısı bulunuyorsa
• İşitme kaybıyla birlikte yüzde asimetri, konuşma güçlüğü veya kol ve bacakta uyuşma gibi nörolojik belirtiler eşlik ediyorsa vakit kaybetmeden acil servise (112) başvurun
• Yeni doğan işitme tarama testinden geçememe durumunda sevk edilen ileri tanı süreçlerini aksatmadan tamamlayın
• Kulakta geçmeyen veya giderek kötüleşen dolgunluk, ağrı ve basınç hissi varsa

İşitme Kaybı Belirtileri Nelerdir?

İşitme kaybı her yaş grubunda farklı şekillerde kendini gösterebilir. Bebek ve çocuklarda gelişimsel basamakların takip edilmesi, yetişkinlerde ise günlük iletişim güçlüklerinin fark edilmesi erken tanı için belirleyicidir.

• Bebeklerin yüksek seslere irkilmemesi, sese doğru yönelmemesi veya 12 aylıkken anlamlı tekil sözcükler çıkarmaması
• Çocukların konuşma gelişiminin yaşıtlarına göre belirgin derecede geride kalması
• Yetişkinlerde konuşmaları duyup anlamakta, özellikle gürültülü ortamlarda sözcükleri ayırt etmekte zorlanma
• Televizyon ve radyo sesini başkalarını rahatsız edecek düzeyde yüksek seviyede dinleme
• Kulakta dolgunluk hissi, basınç veya sürekli çınlama (tinnitus) varlığı

Duymer İşitme Cihazları firması olarak Türkiye genelinde 100’ü aşkın şubemizle yetişkin ve pediatrik uyumlu işitme cihazlarımızla kullanıcılarımıza her yerde, her daim yardımcı olmaktayız.

Ody. Aysel Dağ / Ody. Elif Uysal

Sıkça Sorulan Sorular

Yeni doğan bebeklerde işitme testi ne zaman yapılır?

Yeni doğan işitme tarama testi bebek taburcu edilmeden önce, ideal olarak yaşamın ilk ayı içinde yapılır. Tarama testinden geçemeyen bebeklerin en geç 3. aya kadar ileri işitme testleri ile tanılandırılması ve gerekirse 6. aydan önce işitme cihazı ile rehabilitasyonuna başlanması önerilir.

İşitme cihazı kullanmaya başlamak neden ertelenmemelidir?

İşitme kaybı tedavi edilmediğinde beyindeki işitme merkezi uyaransız kalır ve zamanla sesleri ayırt etmekte zorlanabilir. Bu duruma işitsel yoksunluk denir. Erken dönemde cihaz kullanımına başlanması, konuşmayı anlama becerisinin korunmasına yardımcı olur.

Yetişkinler ne sıklıkla işitme testi yaptırmalıdır?

Belirgin bir şikâyet olmasa dahi 50 yaşın üzerindeki bireylerin ve gürültülü ortamlarda çalışanların işitmelerini düzenli aralıklarla kontrol ettirmesi önerilir; kontrol sıklığını hekim ya da odyolog kişinin durumuna göre belirler. İletişimde güçlük, sesleri karıştırma veya kulak çınlaması fark edildiğinde ise vakit kaybetmeden test yaptırılmalıdır.

Kaynaklar

• NIDCD (ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri). Your Baby's Hearing Screening and Next Steps (erişim: 2 Ekim 2026)
• Dünya Sağlık Örgütü (WHO). Deafness and hearing loss (erişim: 2 Ekim 2026)
• NHS. Hearing tests (erişim: 2 Ekim 2026)