İşitme Cihazı Kulak Kalıbı Nedir? Nasıl Alınır?

Yazar: Uzm. Odyolog Özgür Uğurtay, Odyoloji Uzmanı
İnceleyen: Opr. Dr. Barış Yıldız, Kulak Burun Boğaz Uzmanı
Son güncelleme: 5 Ekim 2026

İşitme cihazı kulak kalıbı, kulak arkası cihazlarda sesin kulak zarına sızdırmadan iletilmesini sağlayan, kişiye özel üretilen parçadır. Kulak kanalına güvenli bir koruyucu sünger yerleştirildikten sonra özel silikon macun sıkılarak dakikalar içinde acısız şekilde alınır.

Kulak kalıbı, kulak arkası işitme cihazı kullanımı için oldukça önemli bir işleve sahiptir. Kulak kalıbının doğru bir şekilde hazırlanması, işitme kaybının giderilmesi için oldukça belirleyicidir.

İşitme cihazı kulak kalıbı, kulak arkası işitme cihazlarında toplanan seslerin kulak kanalına en verimli şekilde ulaştırılmasını sağlayan, kişiye özel olarak hazırlanan kalıptır. Bu kalıp, dış kulak ve dış kulak yolunu kaplar.

İşitme Cihazı Kulak Kalıbı Ne İşe Yarar?

İşitme cihazı kulak kalıbı, kulak arkası işitme cihazlarında toplanan seslerin kişinin kulak kanalına en verimli şekilde ulaştırılmasını sağlar.

Herkesin kulak yapısı kendine özgüdür ve bu sebeple kulak kalıpları da kişiye özel olarak hazırlanır. Kulağa tam uyumlu bir kulak kalıbı işitme kaybının giderilmesinde önemli bir rol oynar ve işitme cihazından yüksek performans alınmasını sağlar.

Genel olarak, işitme cihazının güç seviyesi arttıkça, kulak kalıbının boyutunun da büyümesi beklenir. Bunun sebebi, daha yüksek seslerin iletilmesinde, kulağın akustik olarak daha sızdırmaz bir şekilde kaplanmasının önemli olmasıdır.

İşitme Cihazı Kulak Kalıbı Yapımı: Kulak Kalıbı Nasıl Alınır?

İşitme cihazı kulak kalıbı, bir odyolog tarafından gittikçe katılaşan özel bir karışımın kulağa aktarılmasıyla hazırlanır. Bu macunsu karışım, dış kulak ve dış kulak yolu girişinin şeklini alır.

Daha sonra, bu kalıp laboratuvar ortamında kişinin durumuna en uygun malzemeyle tekrar oluşturulur ve ortasında bir delik açılır. İşitme cihazından çıkan boru, bu delik sayesinde kulak yoluna ulaşır ve sesleri kulağa iletir.

Kulak kalıbı yapımında akrilik ve biopor adı verilen iki farklı malzeme kullanılır. Her iki malzemenin de çeşitli avantajları vardır ve hangi malzemenin kullanılması gerektiğine uzmanlar karar verir.

İşitme cihazı kulak kalıbının yılda en az bir kez kontrol edilmesi ve gerektiğinde (genellikle 1-2 yılda bir) yenilenmesi önerilir. Kulak kanalı büyümeye devam eden çocuklarda kalıp çok daha sık değiştirilir.

Kulak Kalıbı Bakımı ve Temizliği Nasıl Yapılır?

Kulak kalıbının düzenli temizlenmesi, cihazın ses iletim performansını korur ve kulak kanalı enfeksiyonlarının önüne geçer. Kalıp üzerinde biriken kulak kiri ve nem, ses kanalını tıkayarak sesin boğuk gelmesine yol açabilir.

Kalıbı temizlerken işitme cihazının elektronik gövdesinden ayırmanız ve cihazı kesinlikle suyla temas ettirmemeniz gerekir. Yıkanan kalıp ve hortumun tamamen kuruduğundan emin olmadan cihaza geri takılmamalıdır.

• Kalıbı her gece cihazdan ayırmadan yumuşak ve kuru bir bezle silerek dış yüzeyindeki kiri temizleyin.
• Haftada bir kez kalıbı hortumuyla birlikte cihazdan ayırıp ılık ve hafif sabunlu suda yıkayın.
• Yıkama sonrası kalıp borusundaki su damlacıklarını özel hava pompası (puar) yardımıyla tamamen tahliye edin.
• Kalıbı tekrar cihaza bağlamadan önce en az birkaç saat boyunca kurumaya bırakın.

İşitme Cihazı Kulak Kalıbı Nerede Yapılır?

İşitme cihazı kulak kalıbı, odyolog ve odyometri teknikerlerinin çalıştığı laboratuvarlarda hazırlanır. Kulak kalıbının uzman kişiler tarafından doğru bir biçimde hazırlanması hem işitme cihazının performansı açısından, hem de kulak sağlığı açısından oldukça önemlidir.

100’den fazla şubesiyle Türkiye’nin en geniş işitme merkezi ağına sahip olan Duymer, tüm şubelerinde işitme cihazı kulak kalıbı hazırlama hizmeti vermekte ve müşterilerine en uygun işitme cihazı seçimi konusunda profesyonel danışmanlık sağlamaktadır.

Ne Zaman Bir Uzmana Danışmalı?

Kulak kalıbı zamanla anatomik değişiklikler, malzeme yıpranması ya da kilo değişimleri nedeniyle kulağa tam oturmayabilir. Aşağıdaki durumlarda kulak kalıbınızın kontrolü veya yenilenmesi için işitme uzmanına danışmanız gerekir:

• Cihaz kulağınızdayken hareket ettiğinizde veya konuştuğunuzda ıslık sesi (geri bildirim/ötme) oluşuyorsa
• Kulak kanalında ağrı, kızarıklık, baskı hissi ya da tahriş meydana geldiyse
• Kalıp kulaktan kolayca düşüyor ya da kulağa girerken aşırı zorlanıyorsa
• Kalıp malzemesinde sertleşme, sararma, çatlama veya hortumda sertleşme görülüyorsa
• Ses seviyesinde azalma hissediliyor ve kalıp temizlense dahi düzelmiyorsa vakit kaybetmeden Duymer şubelerine başvurabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Kulak kalıbı alımı sırasında acı hissedilir mi?

Hayır, kulak kalıbı alma işlemi genellikle acısızdır; kısa süreli bir dolgunluk ve baskı hissi olabilir. Önce kulak otoskopla muayene edilir, ardından kulak zarını korumak için kanala küçük bir sünger yerleştirilir ve yumuşak kıvamlı özel bir silikon karışım kulağa uygulanır. Karışımın sertleşmesi birkaç dakika sürer.

Kulak kalıbı neden öter ve ıslık sesi çıkarır?

İşitme cihazının ötmesi (akustik geri bildirim), kalıbın kulak kanalına tam oturmaması ve çıkan sesin dışarı sızarak mikrofona tekrar girmesinden kaynaklanır. Kalıbın eskimesi, çatlaması veya kulağın anatomik yapısının değişmesi bu sızıntıya yol açar ve yenilenme gerektirir.

Sert akrilik kalıp mı yoksa yumuşak biopor kalıp mı tercih edilmelidir?

Kalıp malzemesi seçimi işitme kaybının derecesine ve kulak yapısına göre belirlenir. Biopor gibi yumuşak malzemeler hareketli kulak kanallarında ve çocuklarda daha iyi sızdırmazlık sağlar; akrilik sert kalıplar ise takıp çıkarması kolay ve uzun ömürlüdür.

Kulak kalıbı ne sıklıkla yenilenmelidir?

Yetişkinlerde kulak kalıplarının yılda en az bir kez yenilenmesi veya kontrol edilmesi tavsiye edilir. Kulak gelişimi devam eden bebek ve çocuklarda ise kulak kanalı hızla büyüdüğünden kalıbın birkaç ayda bir değiştirilmesi gerekebilir.

Kaynaklar

• NIDCD (ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri). Hearing Aids (erişim: 2 Ekim 2026)
• NHS. Hearing aids and implants (erişim: 2 Ekim 2026)